ANTALYA’NIN DEPREM PLANI YİNE BEKLEMEDE

17 Ağustos depreminin yıl dönümünde Türkiye genelinde afet hazırlıkları yeniden tartışılırken, Antalya’da gözler kentin deprem karşısındaki risklerini, yapı güvenliğini, altyapı kırılganlıklarını ve dönüşüm önceliklerini bütüncül şekilde ortaya koyacak nihai plana çevrildi.

PLAN 2022’DE BAŞLADI, SONUÇ 2026’YA KALDI

Antalya Büyükşehir Belediyesi, Deprem Master Planı hazırlıklarının Mayıs 2022’de başladığını duyurmuştu. Çalışmalar kapsamında Ağustos 2022’de 134 kurum ve kuruluştan 225 kişinin katılımıyla ilk çalıştay gerçekleştirildi.

İkinci çalıştay ise Ekim 2023’te yapıldı. Bu süreçte belediye bünyesinde Afet İşleri Dairesi Başkanlığı oluşturuldu ve Türkiye Deprem Vakfı ile Antalya’nın deprem risklerinin değerlendirilmesi ve master planın hazırlanmasına yönelik ortak hizmet protokolü imzalandı.

Jeolojik ve jeoteknik raporlar, yeraltı suyu verileri, heyelan haritaları, deprem ölçümleri ve akademik çalışmalar değerlendirilerek kentin mevcut jeolojik verilerine ilişkin çalışmalar yürütüldü.

Ancak tüm bu hazırlıklara rağmen, Antalya’nın deprem karşısındaki risklerini tek bir çatı altında ortaya koyacak nihai belge henüz tamamlanamadı.

KRİTİK İHALE 2025’TE YAPILDI

Master planın en önemli teknik aşamalarından biri olan “Antalya Deprem Master Planı Risk Analizi ve Kayıp Tahmini Projesi” ihalesinin 30 Temmuz 2025’te gerçekleştirilmesi, sürecin zamanlaması açısından dikkat çekti.

Planın yalnızca mevcut yapıların tespitinden ibaret olmaması bekleniyor. Çalışmanın tamamlanmasıyla birlikte Antalya’nın zemin özellikleri, yapıların deprem karşısındaki kırılganlığı, olası can ve mal kayıpları, kritik altyapıların durumu ve kentsel dönüşümde öncelik verilmesi gereken bölgelerin daha net ortaya konulması amaçlanıyor.

YAPı STOKU VERİLERİ SÜRECİN ÖNÜNÜ KESTİ

Master planın tamamlanmasında yaşanan gecikmenin temel gerekçesi olarak ilçe belediyelerinden yapı stoku verilerinin geç ulaşması gösterildi.

Antalya’nın 19 ilçesindeki yapıların mevcut durumunu ortaya koyacak veriler, risk analizi açısından çalışmanın en önemli girdileri arasında bulunuyor. Bu nedenle eksik veya geç ulaşan verilerin, nihai risk değerlendirmesinin tamamlanmasını doğrudan etkilediği belirtildi.

İlçe belediyelerinden gelen verilerin toplanabilmesi amacıyla ortak bir veri tabanı da oluşturuldu.

Ancak kamuoyuna, 19 ilçenin tamamının veri teslim durumunu gösteren ayrıntılı bir tablo sunulmadı. Hangi ilçelerde hangi verilerin eksik olduğu ve daha önce gündeme gelen veri sorunlarının tamamen giderilip giderilmediği konusunda net bir tablo bulunmuyor.

KEPEZ TARTIŞMASI YENİDEN GÜNDEMDE

Antalya’nın Deprem Master Planı, 2024 yerel seçimleri öncesinde siyasi tartışmaların da konusu olmuştu.

Dönemin Antalya Büyükşehir Belediye Başkanı Muhittin Böcek, AK Parti Antalya Büyükşehir Belediye Başkan adayı ve dönemin Kepez Belediye Başkanı Hakan Tütüncü’yü deprem master planı üzerinden eleştirmişti.

Böcek, İl Afet Risk Azaltma Planı kapsamında büyükşehir belediyesinin master plan koordinasyonundan, ilçe belediyelerinin ise yapı stoku envanterinden sorumlu olduğunu belirtmişti.

Böcek, gerekli belgeleri göndermeyen belediyenin Kepez olduğunu ifade etmiş, Tütüncü’nün daha sonra deprem master planı hazırlayacaklarına yönelik açıklamalarına tepki göstermişti.

Seçimlerin ardından Kepez Belediyesi CHP’ye geçti ve Mesut Kocagöz görevi devraldı. Ancak Kepez’in eksik verilerinin daha sonra teslim edilip edilmediği ve bugün hangi ilçelerin veri açısından eksik durumda olduğu konusunda ayrıntılı bir açıklama yapılmadı.

31 ARALIK 2025 HEDEFİ TUTMADI

Antalya Büyükşehir Belediye Başkanı Muhittin Böcek, Kasım 2024’te gerçekleştirilen Deprem Master Planı-Güçlendirme Konferansı’nda planın 31 Aralık 2025’te tamamlanmasının hedeflendiğini açıklamıştı.

Ancak bu tarih gerçekleşmedi.

Antalya Büyükşehir Belediye Meclisinin Aralık 2025 toplantısına sunulan komisyon raporunda, master planın ana girdilerinden olan yapı stoku envanterlerinin ilçe belediyelerinden geç geldiği belirtildi.

Risk analizi ve kayıp tahmini projesinin öngörülen süre içerisinde tamamlanamayacağı gerekçesiyle ek protokol yapılmasına karar verildi.

Mecliste oy birliğiyle kabul edilen süre uzatımının ardından Antalya Deprem Master Planı’nın tamamlanma tarihi 31 Aralık 2026 olarak yeniden belirlendi.

Böylece Mayıs 2022’de başlatıldığı açıklanan çalışma için yaklaşık 4,5 yıllık bir hazırlık takvimi ortaya çıktı.

ÇALIŞMALAR SÜRÜYOR, NİHAİ YOL HARİTASI BEKLENİYOR

Antalya’da bu süreçte önemli çalışmalar gerçekleştirildi. İki ayrı çalıştay yapıldı, Afet İşleri Dairesi Başkanlığı kuruldu, Türkiye Deprem Vakfı ile iş birliği protokolü imzalandı, jeolojik veriler üzerinde çalışma yürütüldü ve risk analizi ihalesi gerçekleştirildi.

Bunun yanında Akdeniz Üniversitesi yerleşkesinde 1.797 araç kapasiteli ve 54 bin metrekarelik çok amaçlı otoparkın afet toplanma merkezi işleviyle tamamlanması da kentin afet hazırlıkları kapsamında hayata geçirilen somut yatırımlar arasında yer aldı.

Ancak Antalya açısından asıl kritik aşama, bu çalışmaların tek bir bütünleşik plana dönüştürülmesi.

Çünkü nihai master planın yalnızca teknik bir rapor olması değil; hangi bölgelerin daha riskli olduğu, hangi yapıların öncelikli olarak incelenmesi gerektiği, kentsel dönüşümde nereden başlanacağı, altyapıdaki kritik noktaların nereler olduğu ve olası bir deprem sonrasında hangi kapasitenin kullanılacağı gibi sorulara somut yanıt vermesi bekleniyor.

ANTALYA’NIN ASIL SINAVI UYGULAMA OLACAK

Deprem Master Planı’nın tamamlanması önemli bir aşama olacak. Ancak Antalya için asıl kritik süreç, planın açıklanmasından sonra başlayacak.

Hazırlanacak risk haritaları ve analizlerin kentsel dönüşüm, yapı güçlendirme, altyapı yatırımları, ulaşım planlaması ve afet toplanma alanlarıyla doğrudan ilişkilendirilmesi gerekecek.

Antalya gibi hızlı büyüyen ve yapılaşmanın yoğun olduğu bir kentte deprem hazırlığının yalnızca olası bir afet sonrasındaki müdahaleye değil, deprem gerçekleşmeden önce risklerin azaltılmasına odaklanması önem taşıyor.

Bu nedenle 31 Aralık 2026 olarak açıklanan yeni tarih, Antalya için yalnızca bir takvim hedefi değil, kentin deprem karşısındaki gerçek fotoğrafının ortaya konulacağı kritik bir eşik anlamına geliyor.

GÖZLER 31 ARALIK 2026’DA

Antalya’nın Deprem Master Planı için yeni hedef artık 31 Aralık 2026.

Mayıs 2022’de başlayan süreçte bugüne kadar önemli hazırlıklar yapılmış olsa da kentin risklerini, yapı stokunu, zemin özelliklerini, olası kayıpları ve dönüşüm önceliklerini tek bir belgede ortaya koyacak nihai plan henüz kamuoyunun önünde değil.

17 Ağustos’un yıldönümünde bir kez daha hatırlanan gerçek ise açık: Deprem riski ertelenebilen bir takvim değil. Antalya’nın hangi bölgelerinin ne kadar risk taşıdığının ve hangi adımların öncelikle atılması gerektiğinin artık netleşmesi gerekiyor.

2026 yılı sonuna kadar hazırlanması beklenen master planın ardından Antalya’nın deprem hazırlığında somut, ölçülebilir ve uygulanabilir bir yol haritasına geçmesi bekleniyor.