PAŞİNYAN’DAN MOSKOVA’YA NET MESAJ: STRATEJİK ORTAKLIK YOK

Erivan’da düzenlenen basın toplantısında konuşan Paşinyan, Rusya hükümeti ile Ortak Güvenlik Anlaşması Örgütü’nü (CSTO) Ermenistan’ın güvenlik beklentilerini karşılamamakla suçladı.

“STRATEJİK ORTAKLIK OLDUĞUNU NASIL SÖYLEYEBİLİRİZ?”

Paşinyan’a, Ermenistan hükümetinin 2026-2031 programında Rusya’nın neden stratejik ortak olarak tanımlanmadığı soruldu.

Ermenistan Başbakanı, bu soruya 2022 yılındaki gelişmeleri hatırlatarak yanıt verdi.

Paşinyan, “Eylül 2022’deki olayların ardından, stratejik bir ortaklık olduğunu nasıl söyleyebiliriz?” ifadelerini kullandı.

Rusya’nın ilerleyen dönemde hükümet programında yeniden stratejik ortak olarak tanımlanıp tanımlanmayacağına ilişkin değerlendirmesinde ise Paşinyan, bunun yeni soruları beraberinde getireceğini belirtti.

CSTO’YA YÖNELİK ELEŞTİRİ

Paşinyan, Rusya ile birlikte CSTO’nun da güvenlik yükümlülüklerini yerine getirmediğini savundu.

Ermenistan Başbakanı, Rusya ve CSTO’nun 2022 yılındaki sınır çatışmaları sırasında Ermenistan’ın beklentilerine karşılık vermediğini belirterek, bu nedenle Rusya’yı stratejik ortak olarak nitelendirmenin mümkün olmadığını ifade etti.

Bu açıklama, Erivan-Moskova ilişkilerinde son yıllarda yaşanan siyasi ve güvenlik eksenli dönüşümün yeni bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.

RUSYA İLE İLİŞKİLER TAMAMEN KESİLMİYOR

Ermenistan hükümetinin 2026-2031 dönemini kapsayan programında Rusya ile ilişkilerin tamamen sona erdirilmesine yönelik bir yaklaşım bulunmuyor.

Programda, Ermenistan ile Rusya arasındaki ilişkilerin bölgede barışın tesis edilmesine yönelik yeni koşullar çerçevesinde yeniden şekillendirileceği belirtiliyor.

Aynı programda Rusya ile karşılıklı fayda sağlayan ve farklı sektörleri kapsayan iş birliğine yönelik diyaloğun sürdürüleceği ifade ediliyor.

Dolayısıyla Erivan'ın yaklaşımı, Rusya ile tüm bağların koparılmasından ziyade ilişkilerin yeni siyasi ve bölgesel koşullara göre yeniden tanımlanması yönünde şekilleniyor.

PAŞİNYAN: DÖNÜŞÜM DOĞAL BİR SÜREÇ

Paşinyan, hükümet programını parlamentoya sunduğu sırada da Ermenistan-Rusya ilişkilerindeki değişime ilişkin değerlendirmelerde bulunmuştu.

Ermenistan Başbakanı, ilişkilerde yaşanan dönüşümün Ermenistan ile Azerbaycan arasında barışın sağlanmasının ardından ortaya çıkan doğal bir süreç olduğunu belirtmişti.

Bu yaklaşım, Erivan'ın bölgesel güvenlik ve dış politika anlayışında Moskova merkezli geleneksel yapının yerine farklı ortaklık seçeneklerine daha fazla ağırlık vermeye başladığı yönündeki değerlendirmeleri de beraberinde getiriyor.

MOSKOVA’NIN 2022 ÇATIŞMALARINA İLİŞKİN YORUMU FARKLI

Rus yetkililer ise Ermenistan'ın güvenlik beklentileri konusunda farklı bir değerlendirme yapıyor.

Moskova tarafından yapılan açıklamalarda, Rusya'nın güvenlik taahhütlerinin uluslararası alanda Azerbaycan toprağı olarak tanınan Karabağ'ı kapsamadığı belirtiliyor.

Rus tarafı, söz konusu güvenlik yükümlülüklerinin yalnızca Ermenistan'ın kendi topraklarıyla ilgili olduğunu savunuyor.

Bu farklı yaklaşım, iki ülke arasındaki güvenlik ilişkilerinde yaşanan görüş ayrılığının temel başlıklarından biri olarak öne çıkıyor.

ERİVAN-MOSKOVA HATTINDA YENİ DÖNEM

Paşinyan'ın son açıklamaları, Ermenistan'ın dış politika ve güvenlik anlayışında Rusya ile ilişkilerin geçmişteki konumundan farklı bir noktaya taşındığını bir kez daha ortaya koydu.

Erivan, Rusya ile ekonomik ve çok sektörlü iş birliği kanallarını açık tutarken, Moskova'yı artık stratejik ortak olarak tanımlamıyor.

2022'deki sınır çatışmalarının ardından başlayan güvenlik tartışması, bugün Ermenistan-Rusya ilişkilerinin geleceğini belirleyen en önemli başlıklardan biri olmayı sürdürüyor.