TOHUMDA EZBER BOZAN GERÇEK

Antalya Ticaret Borsası (ATB) ile Antalya Tarım Konseyi işbirliğinde hazırlanan Tarım Gündem Programı, tohumculuk sektörünün güçlü isimlerini ağırladı. Programa, Türkiye Tohumcular Birliği (TÜRKTOB) Başkanı M. Kayhan Yıldırım ile Türkiye Tohumculuk Endüstrisi Derneği (TÜRKTED) Başkanı Burak Gönen konuk oldu. Programın moderatörlüğünü ATB Basın Danışmanı Vahide Yanık üstlendi.

TÜRKTOB Başkanı M. Kayhan Yıldırım, tohumun yalnızca bir tarım girdisi değil, milli güvenlik unsuru olduğunun altını çizerek, “Tohumu üreten ülkeler tarımda özgürdür” dedi. Türkiye’nin İsrail tohumuna bağımlı olduğu yönündeki söylemleri kesin bir dille reddeden Yıldırım, “İsrail’den ne ithalatımız ne de ihracatımız var. Bu iddialar tamamen bilgi kirliliğidir” ifadelerini kullandı.

Yıldırım, Türkiye’de sertifikalı tohum üretiminin 2002’de 145 bin ton iken 2024’te 1,3 milyon tona ulaştığını belirterek, 2018’den bu yana Türkiye’nin net tohum ihracatçısı konumuna geldiğini söyledi. 2024’te ihracatın ithalatı karşılama oranının yüzde 134’e yükseldiğini vurgulayan Yıldırım, Türkiye’nin 70 milyar dolarlık dünya tohum pazarında 750 milyon dolarlık payla 11’inci sırada yer aldığını ifade etti. Hedefin ise 1 milyar doların üzerine çıkmak ve ilk 5’e girmek olduğunu kaydetti.

Türkiye’nin 14 bin 500 tescilli tohum çeşidine sahip olduğuna dikkat çeken Yıldırım, ülkenin 7 milyar sebze fidesi, 137 milyon meyve fidanı ve 2 milyar süs bitkisi fidesi üreten güçlü bir altyapıya sahip olduğunu söyledi. Tarımın stratejik bir alan olduğuna vurgu yapan Yıldırım, “Çiftçi bu ülkenin ikinci ordusudur” dedi.

TÜRKTED Başkanı Burak Gönen ise Antalya’nın sebze tohumculuğunda merkez üs haline geldiğini belirterek, “Sebze tohumu üreten firmaların yaklaşık yüzde 80’i Antalya merkezli. Antalya artık sebze tohumculuğunun başkentidir” dedi. Gönen, İsrail ile 2023-2024 sonrası tüm tohum ticaretinin kapalı olduğunu net bir şekilde ifade etti.

İklim krizine dikkat çeken Gönen, sektörün kuraklığa, hastalıklara ve zararlılara dayanıklı yeni nesil tohumlar üzerine yoğunlaştığını söyledi. Sertifikalı tohum kullanımının yüzde 30’a varan verim artışı sağladığını vurgulayan Gönen, 2030 yılına kadar sertifikalı tohum üretimini 1,5 milyon tona çıkarmayı hedeflediklerini açıkladı.

Öte yandan Asya Pasifik Tohumculuk Kongresi’nin 1-5 Aralık 2026 tarihlerinde Antalya’da düzenleneceğini açıklayan Gönen, kongreye 2 binin üzerinde uluslararası katılımcı beklendiğini ve etkinliğin sektöre ticari ve teknolojik katkı sağlayacağını belirtti.