SANAYİDE GÜVEN EYLÜLDE YÜKSELDİ: ENDEKS 102,5’E ÇIKTI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), eylül ayına ilişkin İktisadi Yönelim İstatistikleri ve Reel Kesim Güven Endeksi verilerini açıkladı. Veriler, imalat sanayisindeki firmaların mevcut durum ve gelecek döneme ilişkin beklentilerinde farklı yönlü hareketlerin yaşandığını ortaya koydu.

1.982 İŞ YERİNİN VERİLERİYLE HESAPLANDI

Reel Kesim Güven Endeksi'ne ilişkin sonuçlar, İktisadi Yönelim Anketi'ne katılan imalat sanayisinde faaliyet gösteren 1.982 iş yerinin yanıtlarının ağırlıklandırılması ve toplulaştırılmasıyla oluşturuldu.

Mevsimsellikten arındırılmış endeksin 102,5'e yükselmesi, reel kesimin genel güven görünümünde sınırlı bir iyileşmeye işaret etti.

Buna karşılık, mevsimsellikten arındırılmamış RKGE, eylül ayında bir önceki aya göre 0,8 puan gerileyerek 102 seviyesinde gerçekleşti.

SİPARİŞ VE İSTİHDAM BEKLENTİLERİ DESTEK VERDİ

Endeksi oluşturan anket sorularına ilişkin yayılma endeksleri incelendiğinde bazı göstergelerin RKGE'yi yukarı, bazılarının ise aşağı yönlü etkilediği görüldü.

Genel gidişat, mevcut toplam sipariş miktarı, son üç aydaki toplam sipariş miktarı ve gelecek üç aydaki toplam istihdam değerlendirmeleri endeksi artış yönünde etkiledi.

Buna karşılık gelecek üç aydaki ihracat sipariş miktarı, mevcut mamul mal stoku, sabit sermaye yatırım harcaması ve gelecek üç aydaki üretim hacmine ilişkin değerlendirmeler endeksi aşağı yönlü etkiledi.

İÇ PİYASA SİPARİŞLERİNDE DİKKAT ÇEKEN DEĞİŞİM

Firmaların son üç aya yönelik değerlendirmelerinde de bazı değişimler öne çıktı.

Üretim hacminde artış bildirenler lehine olan seyir güçlenirken, iç piyasa sipariş miktarında azalış bildirenler tarafındaki görünüm artış bildirenler tarafına döndü.

İhracat sipariş miktarında ise bunun tersine, artış bildirenler lehine olan seyir azalış bildirenler tarafına yöneldi.

Mevcut toplam siparişlerin mevsim normallerinin altında olduğu yönündeki değerlendirmeler bir önceki aya göre zayıflarken, mevcut mamul mal stoklarının mevsim normallerinin üzerinde olduğu yönündeki değerlendirmeler güçlendi.

GELECEK ÜÇ AYDA ÜRETİM VE İHRACAT BEKLENTİSİ ZAYIFLADI

Firmaların gelecek üç aya ilişkin beklentilerinde de farklı yönlü hareketler görüldü.

Üretim hacmi ve ihracat sipariş miktarında artış bekleyenler lehine olan seyir bir önceki aya göre zayıflarken, iç piyasa sipariş miktarında artış beklentisi güçlendi.

İstihdam tarafında ise olumlu bir görünüm ortaya çıktı. Firmaların gelecek üç aydaki istihdama yönelik artış beklentileri güçlendi.

Buna karşılık gelecek 12 aylık dönemde sabit sermaye yatırım harcamalarında artış beklentisi bir önceki aya göre zayıfladı.

ÜFE BEKLENTİSİ YÜZDE 31’E GERİLEDİ

Anket sonuçlarında maliyet ve satış fiyatlarına ilişkin beklentiler de dikkat çekti.

Firmaların gelecek üç ayda ortalama birim maliyetlerin artacağını öngören değerlendirmeleri güçlenirken, son üç ayda maliyet artışı bildirenler lehine olan seyir de arttı.

Gelecek üç aya ilişkin satış fiyatlarında artış beklentisinin güçlendiği görüldü.

Buna karşın firmaların gelecek 12 aylık dönem sonuna ilişkin yıllık ÜFE beklentisi, bir önceki aya göre 0,2 puan gerileyerek yüzde 31 seviyesinde gerçekleşti.

SANAYİCİNİN GENEL GÖRÜNÜM DEĞERLENDİRMESİ İYİLEŞTİ

İmalat sanayisindeki firmaların faaliyet gösterdikleri sanayi dalının genel gidişatına ilişkin değerlendirmelerinde de değişim yaşandı.

Bir önceki aya göre içinde bulunduğu sanayi dalının genel gidişatını daha kötümser değerlendirenler lehine olan seyir zayıfladı.

Eylül verileri, reel kesim güveninde sınırlı bir yükseliş yaşandığını gösterirken; iç piyasa siparişleri ve istihdam beklentilerindeki hareketlilik olumlu tarafta öne çıktı. Buna karşılık ihracat siparişleri, üretim beklentisi ve yatırım harcamalarına ilişkin beklentilerdeki zayıflama sanayi görünümünün önümüzdeki dönemde yakından izleneceğine işaret etti.