TÜRKİYE’NİN YEŞİL YATIRIM KRİTERLERİ NETLEŞTİ
Türkiye Yeşil Taksonomisi Yönetmeliği, Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. 16 sektör ve 137 ekonomik faaliyeti kapsayan düzenleme, çevresel açıdan sürdürülebilir yatırımların belirlenmesi, yeşil finansmana erişimin kolaylaştırılması ve ekonomik faaliyetlerde ortak çevre kriterlerinin oluşturulmasını amaçlıyor.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bağlı İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından hazırlanan yönetmelikle Türkiye’nin düşük karbonlu ekonomiye geçişinin desteklenmesi ve Avrupa Birliği’nin iklim politikalarıyla uyumun güçlendirilmesi hedefleniyor.
16 SEKTÖR, 137 EKONOMİK FAALİYET
Türkiye Yeşil Taksonomisi kapsamında hazırlanan teknik tarama kriterleri, 16 sektör ve 137 ekonomik faaliyeti içeriyor.
Düzenleme hazırlanırken Avrupa Birliği Taksonomisi'nde yer alan ekonomik faaliyetlerin yanı sıra Türkiye açısından stratejik öneme sahip tarım ve turizm sektörleri de kapsama alındı.
İlerleyen dönemlerde sisteme dahil edilecek yeni sektör ve ekonomik faaliyetler ise Teknik Uzman Grubu ve Türkiye Taksonomi Komitesi tarafından yürütülecek çalışmalarla belirlenecek.
6 ÇEVRESEL HEDEF BELİRLENDİ
Yönetmelikle ekonomik faaliyetler için 6 temel çevresel hedef oluşturuldu.
Bunlar;
-
Sera gazı emisyonlarının azaltılması,
-
İklim değişikliğine uyum,
-
Su ve deniz kaynaklarının sürdürülebilir kullanılması ve korunması,
-
Döngüsel ekonomiye geçiş,
-
Kirliliğin önlenmesi ve kontrolü,
-
Biyoçeşitlilik ve ekosistemlerin korunması ve restorasyonu
olarak belirlendi.
Bir ekonomik faaliyetin “Yeşil Taksonomiye Uyumlu” kabul edilebilmesi için üç koşulun aynı anda karşılanması gerekecek.
YEŞİL UYUM İÇİN 3 TEMEL ŞART
Yönetmelikte sürdürülebilir faaliyetlerin belirlenmesinde “Önemli Katkı”, “Önemli Zarar Vermeme” ve “Asgari Sosyal Koruma” ilkeleri esas alınacak.
Buna göre ekonomik faaliyetin, belirlenen 6 çevresel hedeften en az birine önemli ölçüde katkı sağlaması gerekiyor.
Faaliyetin diğer çevresel hedeflerden herhangi birine önemli ölçüde zarar vermemesi de ikinci şart olarak belirlendi.
Üçüncü koşul ise çalışanlar ve toplum açısından asgari sosyal koruma önlemleri ile standartlarına tam uyum sağlanması olacak.
YEŞİL FİNANSMANA ERİŞİM KOLAYLAŞACAK
Düzenlemenin önemli hedeflerinden biri de Türkiye’de faaliyet gösteren şirketlerin uluslararası yeşil finansmandan daha fazla yararlanabilmesinin önünü açmak.
Ortak kriterlerin oluşturulmasıyla yatırımcıların çevresel açıdan sürdürülebilir faaliyetleri daha kolay değerlendirebilmesi ve piyasadaki şeffaflığın artırılması hedefleniyor.
Yönetmelik aynı zamanda kamuoyunda “yeşile boyama” (greenwashing) olarak ifade edilen, çevresel açıdan sürdürülebilir olmayan faaliyetlerin sürdürülebilir gibi gösterilmesi riskinin azaltılmasına yönelik ortak bir değerlendirme zemini oluşturacak.
FİNANS SEKTÖRÜNDE ZORUNLU RAPORLAMA 2029’DA
Yönetmelikte raporlama sistemi reel sektör ve finans sektörü için ayrı şekilde yapılandırıldı.
Reel sektörün raporlama usul ve esasları İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından belirlenecek. Finans sektörüne ilişkin raporlama usul ve esasları ile raporlama şablonları ise Sermaye Piyasası Kurulu, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu ile Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından hazırlanacak.
Reel sektör açısından raporlama uygulaması gönüllü olacak. Ancak yeşil finansman talep eden şirketlerden, banka ve finans kuruluşları tarafından ilgili raporlamaların yapılması istenebilecek.
Finans sektöründe ise zorunlu raporlama dönemi 1 Ocak 2029 tarihinde başlayacak.
BAKAN KURUM: “SÜRDÜRÜLEBİLİR YATIRIMLARIN ÖNÜ AÇILACAK”
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, yönetmeliğin Türkiye’nin yeşil dönüşüm sürecinde önemli bir adım olduğunu belirtti.
Kurum, 16 sektör, 137 ekonomik faaliyet, 6 çevresel hedef ve 3 temel şart üzerinden oluşturulan Türkiye Yeşil Taksonomisi sayesinde sürdürülebilir yatırımların önünün açılacağını ve sanayicilerin uluslararası yeşil finansmana erişiminin kolaylaşacağını ifade etti.
Türkiye Yeşil Taksonomisi ile birlikte bundan sonraki süreçte yatırımların çevresel etkilerinin daha ortak ve ölçülebilir kriterler üzerinden değerlendirilmesi hedefleniyor.
- turizm
- çevre
- Avrupa Birliği
- sürdürülebilirlik
- tarım
- iklim değişikliği
- yeşil dönüşüm
- Murat Kurum
- Türkiye Yeşil Taksonomisi
- Yeşil Finansman
- Sürdürülebilir Yatırım
- İklim Değişikliği Başkanlığı
- Yeşil Ekonomi